Projekt obejmuje m.in. świadczenia dla osób z autyzmem, poziomy referencyjne psychiatrii dzieci i młodzieży oraz nowe kryteria oceny ofert Centrów Zdrowia Psychicznego.
To ważne zmiany, ponieważ kryteria konkursowe w praktyce decydują o tym, które podmioty uzyskają przewagę w postępowaniach NFZ.
Autyzm – jakość nie powinna zależeć od wieloprofilowości
Jednym z głównych problemów jest sytuacja placówek specjalizujących się wyłącznie w diagnostyce i terapii osób z autyzmem.
Projekt premiuje posiadanie umowy na leczenie środowiskowe (domowe). Za spełnienie tego warunku oferent może otrzymać 8 punktów. W efekcie wyspecjalizowana poradnia autystyczna może mieć doświadczony i stabilny zespół, wysoką dostępność oraz wieloletnią praktykę, a mimo to uzyskać mniej punktów niż większy, wieloprofilowy podmiot.
Zdaniem NOGALAmed sama wieloprofilowość nie powinna być utożsamiana z wyższą jakością. W przypadku świadczeń dla osób z autyzmem równie istotne, a często ważniejsze, są:
- kwalifikacje i doświadczenie zespołu,
- ciągłość terapii,
- stabilność kadry,
- dostępność świadczeń,
- współpraca z rodziną,
- możliwość pracy w naturalnym środowisku dziecka.
Poradnia autystyczna potrzebuje własnych produktów środowiskowych
Obecnie poradnia autystyczna nie ma własnego produktu rozliczeniowego, który pozwalałby jej zespołowi realizować wizyty w domu pacjenta, szkole, przedszkolu lub innym miejscu jego codziennego funkcjonowania.
Powstaje więc niespójność: system premiuje opiekę środowiskową, ale poradnia prowadząca pacjenta nie zawsze ma możliwość realizowania jej własnymi siłami.
NOGALAmed postuluje wprowadzenie produktów takich jak:
- wizyta domowa i środowiskowa,
- obserwacja funkcjonowania dziecka w środowisku,
- konsultacja z rodziną,
- konsultacja lub interwencja w szkole albo przedszkolu,
- koordynacja działań z innymi osobami i instytucjami zaangażowanymi w opiekę.
Takie świadczenia powinien móc realizować własny zespół poradni autystycznej. Nie powinno być konieczne przekazywanie tej części procesu innemu podmiotowi wyłącznie dlatego, że posiada on odpowiedni zakres umowy.
W przypadku osób z ASD ciągłość relacji terapeutycznej ma szczególne znaczenie. Zespół, który zna pacjenta i jego rodzinę, powinien mieć możliwość obserwowania dziecka również w jego naturalnym środowisku.
I poziom referencyjny powinien być traktowany równoważnie
Kolejny postulat dotyczy uznania I poziomu referencyjnego psychiatrii dzieci i młodzieży za element kompleksowości.
I poziom jest oparty na modelu środowiskowym, a projekt przewiduje punktowanie faktycznej realizacji wizyt domowych i środowiskowych. Trudno więc uzasadnić, dlaczego w świadczeniach dotyczących autyzmu premiowane jest leczenie środowiskowe, a posiadanie I poziomu referencyjnego nie jest traktowane analogicznie.
Nowy oferent nie powinien przegrywać z powodu braku historii kontraktu
Projekt przewiduje również punkty za wykonanie dotychczasowej umowy oraz za udział świadczeń środowiskowych w realizowanym kontrakcie.
Nowy oferent nie może wykazać historycznego wykonania umowy, ponieważ wcześniej jej nie posiadał. Może jednak dysponować kompletnym personelem, odpowiednią lokalizacją, gotowym modelem pracy i wysoką dostępnością.
Dlatego NOGALAmed zwróciło uwagę na potrzebę przeprowadzenia symulacji punktowej porównującej sytuację nowego oferenta i dotychczasowego świadczeniodawcy.
Konkurs powinien być nie tylko formalnie otwarty, ale również realnie konkurencyjny.
CZP – ciągłość opieki tak, zamknięcie rynku nie
Projekt wprowadza także nowe kryteria dla Centrów Zdrowia Psychicznego, w tym punkty za ciągłość realizacji świadczeń.
Sama idea premiowania ciągłości opieki jest uzasadniona. Problem pojawia się wtedy, gdy przewaga wynikająca z historii kontraktu staje się tak duża, że nowy podmiot nie może jej odrobić jakością, personelem, dostępnością ani organizacją pracy.
Dlatego NOGALAmed postuluje zachowanie proporcji między ciągłością a jakością oraz analizę wpływu nowych kryteriów na konkurencję i dostępność świadczeń.
Najważniejsze postulaty
W przekazanych uwagach NOGALAmed wskazało na potrzebę:
- uznania I poziomu referencyjnego za element kompleksowości w świadczeniach dla osób z autyzmem;
- stworzenia własnych produktów środowiskowych w poradni autystycznej;
- umożliwienia realizacji tych świadczeń przez zespół prowadzący pacjenta;
- ograniczenia konieczności korzystania z rozwiązań przypominających podwykonawstwo;
- większego uwzględniania jakości, doświadczenia i dostępności;
- ograniczenia przewagi wynikającej wyłącznie z historii kontraktu;
- ochrony mniejszych i wyspecjalizowanych placówek;
- zapewnienia realnej konkurencyjności konkursów NFZ.
Kryteria wyboru ofert nie są wyłącznie techniczną tabelą punktów. W praktyce decydują o dostępności świadczeń, strukturze rynku i kierunku rozwoju psychiatrii.
Kompleksowość nie powinna oznaczać automatycznego premiowania większego podmiotu. Ciągłość opieki nie powinna oznaczać wyłącznie ciągłości umowy z NFZ. A opieka środowiskowa powinna być możliwa do realizowania przez ten zespół, który faktycznie prowadzi pacjenta.